IMF เสนอ 3 ข้อ รับมือความเสี่ยงทางการคลัง ชี้ประเทศหนี้สูงต้องเริ่มต้นด้วยการรัดเข็มขัด
เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม ที่ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ (QSNCC) โรดริโก วัลเดส (Rodrigo Valdés) ผู้อำนวยการกรมกิจการการคลัง กองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) แถลงสถานการณ์การคลังโลก แนวโน้ม และข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย ว่า เศรษฐกิจโลกยังคงมีความสามารถในการรับมือกับอุปสรรคและฟื้นตัวได้อย่างน่าทึ่ง ส่งผลให้มีการปรับเพิ่มขึ้นของประมาณการเติบโตทางเศรษฐกิจสำหรับในปีนี้และปีหน้า
อย่างไรก็ดี เมื่อพิจารณาประเทศเศรษฐกิจสำคัญพบว่า ยังมีหลักฐานเพียงเล็กน้อยที่บ่งชี้ว่าประเทศต่างๆ กำลังดำเนินมาตรการรัดเข็มขัดทางการคลัง และกำลังดำเนินนโยบายไปในทิศทางตรงกันข้าม
โดยการปรับสมดุลทางการคลังปรับตัวแย่ลงประมาณร้อยละ 0.4 ของผลิตภัณฑ์มวลรวม ซึ่งเป็นการเปลี่ยนแปลงในระดับเดียวกันกับที่เกิดขึ้นเมื่อเปรียบเทียบกับผลการดำเนินงานทางการคลังของปีที่ผ่านมา ท่ามกลางแรงกดดันทางการคลังจากวิกฤตพลังงานในปีนี้
โดยการที่ราคาน้ำมันพุ่งสูงขึ้น สะท้อนให้เห็นถึงภาวะขาดแคลนอย่างแท้จริง ทั้งนี้ หลายประเทศยังคงพึ่งพามาตรการช่วยเหลือที่มีต้นทุนสูงและมุ่งเป้าไปที่การช่วยเหลือประชาชนในวงกว้าง แทนที่จะใช้มาตรการช่วยเหลือที่มุ่งเป้าไปยังกลุ่มที่จำเป็น มีระยะเวลาจำกัด และออกแบบให้เหมาะสมกับสถานการณ์
การตอบสนองต่อวิกฤตได้สร้างภาระอย่างสูงให้กับการคลัง ทั้งยังมีแนวโน้มที่จะทำให้เกิดกรณีที่ผู้ที่มีรายได้น้อยไม่ได้รับประโยชน์อย่างเหมาะสมเมื่อเทียบกับต้นทุนที่รัฐต้องแบกรับ
วัลเดส กล่าวว่า ประเมินว่า ต้นทุนของการดำเนินมาตรการดังกล่าวคิดเป็นประมาณร้อยละ 0.5 ของผลิตภัณฑ์มวลรวม (GDP) ของโลก โดยหากอุปสงค์ไม่ปรับตัวลดลง หรือประเทศต่างๆ ตรึงราคาและไม่ปล่อยให้ราคาสะท้อนต้นทุนที่แท้จริง ราคาพลังงานในตลาดโลกก็จะต้องปรับสูงขึ้นไปอีก
อีกทั้ง มีแนวโน้มว่า อัตราส่วนหนี้สาธารณะต่อ GDP ของโลกก็ยังมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นต่อไป โดยคาดว่าจะขึ้นไปแตะ 100% ของ GDP ภายในสิ้นทศวรรษนี้ ซึ่งเป็นผลมาจากปรับตัวเพิ่มขึ้นของอัตราดอกเบี้ย ซึ่งจะส่งผลต่อสถานการณ์หนี้ภาครัฐ จากการเกิดการกู้ยืมใหม่ และ ภาระดอกเบี้ยของรัฐบาลจะเพิ่มขึ้นต่อเนื่องในอนาคต และทำให้การรักษาเสถียรภาพของหนี้ทำได้ยากยิ่งขึ้น
วัลเดส กล่าวว่า ความเสี่ยงทางการคลังเพิ่มสูงขึ้น และจำเป็นต้องเร่งดำเนินมาตรการแก้ไขอย่างเร่งด่วน พร้อมเสนอข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย 3 ประการ ประการแรกคือ การปรับปรุงระบบภาษีและองค์ประกอบของรายจ่ายภาครัฐ เพื่อส่งเสริมการเติบโตทางเศรษฐกิจ ซึ่งแต่ละประเทศมีรูปแบบและแนวทางที่แตกต่างกันออกไปตามบริบทและสภาพเศรษฐกิจของแต่ละประเทศ
ประการที่สอง ประเทศที่มีภาระหนี้อยู่ในระดับสูง ควรเริ่มดำเนินมาตรการรัดเข็มขัด ภายใต้กรอบการคลังที่เข้มแข็ง สถาบันที่มีประสิทธิภาพ ตลอดจนความโปร่งใสที่ดียิ่งขึ้นเป็นกลไกสนับสนุน โดยความเป็นไปได้ที่จะเกิดผลกระทบทางเศรษฐกิจข้ามพรมแดนยิ่งทำให้การดำเนินการดังกล่าวมีความเร่งด่วนมากขึ้น
ประการที่สาม ประเทศต่างๆ ควรรับมือกับวิกฤตพลังงาน ด้วยการปล่อยให้ราคาสะท้อนภาวะขาดแคลนพลังงานที่แท้จริง แทนที่จะใช้งบประมาณจำนวนมากเพื่อกดราคาพลังงานให้ต่ำ ในกรณีที่จำเป็นต้องให้ความช่วยเหลือ มาตรการควรมุ่งเป้าไปยังกลุ่มที่ต้องการความช่วยเหลือจริง และมีระยะเวลาสิ้นสุดที่ชัดเจน โดยให้ความสำคัญกับกลุ่มเปราะบางเป็นพิเศษ
