“หาดทรายดำ” จังหวัดตราด มหัศจรรย์หนึ่งเดียวในสยาม
ทรายนิ่มมากเลย แปลกด้วย ที่มันเป็นทรายสีดำ
เราเรียกมันว่า หาดทรายดำ จังหวัดตราด พื้นที่ที่ธรรมชาติออกแบบชีวิตให้อยู่รอดบนพื้นที่ริมน้ำ ติดกับลำคลอง ที่ตอนนี้เต็มไปด้วยสัตว์น้ำนานาพรรณ พรรณราย เสียงเสนาะ เจ้าหน้าที่ศูนย์ส่งเสริมประสานการมีส่วนร่วมและ ถ่ายทอดความรู้ทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งที่ 1 กล่าว
แต่สิ่งที่น่าสนใจยิ่งกว่านี้คือเรื่องราวที่เราจะไปค้นหากัน
พรรณราย บอกว่า คลองตรงนี้จะเป็นคลองอนุรักษ์พันธุ์สัตว์น้ำ จะมีการปล่อยพันธุ์สัตว์น้ำวัยอ่อน ที่เราปล่อยมาก็มีลูกปลากระพง แล้วก็มีปูทะเลหรือปูดำ แล้วก็พวกหอยต่างๆ โดยสัตว์น้ำค่ะเวลาที่เค้าเกิดการน้ำขึ้นน้ำลง ถ้าเกิดเค้าพร้อมที่จะเจริญเติบโตออกสู่ภายนอกแล้ว ก็ลงสู่ทะเลโดยอัตโนมัติ
ตรงนี้ชาวบ้านสามารถมาจับปลาไปกินได้ไหม
ตรงนี้เราขอสงวนไว้เป็นพื้นที่อนุรักษ์ คือถ้าเกิดว่าสมมุติว่าเค้าพร้อมที่จะเจริญเติบโตออกสู่ภายนอกแล้ว เค้าก็จะออกไปสู่หน้าทะเล เส้นทางอนุรักษ์ของเราที่จะไม่มีการทำการประมง 100%
“ตรงนี้จะเป็นธรรมชาติค่ะ มีโซนที่เป็นแนวตรงดิ่ง ก็คือจะเป็นป่าที่ปลูก อายุก็ประมาณ 30 ปีแล้ว คือมันเมื่อก่อนต้องบอกว่ามันเกิดการบุกรุกและการใช้ประโยชน์จากพื้นที่ค่อนข้างเยอะ แล้วพอว่าทางหน่วยงานภาครัฐของเรา และหน่วยงานราชการต่างๆ ในจังหวัดก็ช่วยกันมาบูรณาการ เพื่อที่จะหวงแหนตรงนี้ไว้เป็นจุดศึกษาเรียนรู้ “พรรณราย กล่าว
เราเดินไปยัง อาคารนิทรรศการ ที่อยู่ในบริเวณเดียวกัน ที่นี่มีการจัดแสดงพระราชกรณียกิจ สืบสานต่อยอดปณิธานของพระบรมราชวงศ์พระมหากษัตริย์ และเป็นการแสดงพันธุ์สัตว์น้ำ แล้วก็พันธุ์ไม้ในป่าชายเลน ทุกรูปภาพ จะมี QR Code อยู่ ที่เอาไว้ให้สำหรับผู้ที่อยากได้ข้อมูลเพิ่มเติม สแกนเข้าไปอ่านได้
พรรณราย อธิบายเพิ่มว่า ตรงนี้ ประกาศเป็นพื้นที่ป่าในเมืองตอนปี 2561 ตามนโยบายเพื่อให้เป็นแหล่งเรียนรู้ แหล่งพักผ่อนหย่อนใจ ตอนนี้ก็จะไปเป็นแหล่งเรียนรู้ของโรงเรียนส่วนใหญ่ด้วย เพราะว่าเด็กๆ ก็จะมีโครงการเรียนรู้นอกห้องเรียน จะได้มาเห็นต้นไม้ของจริง โกงกางของจริง สัตว์หน้าดินต่างๆ น้องก็จะตื่นเต้นมาก แล้วก็มีความชอบ แล้วก็จะสอนเรื่องการอนุรักษ์ เชื่อมโยงกันถึงการใช้ประโยชน์ต่อ สอนน้องทำเปลือกไม้มาทำผ้าหมัดย้อม ใบต้นเหงือกปลาหมอมาต่อยอดทำสบู่สมุนไพร
แล้วเราก็เดินมาถึงชายทะเล ที่มีทรายละเอียดสีดำ ที่หาดูไม่ได้จากชายหาดอื่นๆ
“อันนี้เป็นทรายดำค่ะ เราเก็บตัวอย่างทรายที่เราเอามาไว้ตามศาลาต่างๆด้วย เพื่อที่ว่าให้ผู้สูงอายุหรือว่า เด็กๆ เอาไว้ดูสำหรับคนที่มาช่วงที่น้ำขึ้น หรือว่ามาในช่วงที่มองไม่เห็นทรายค่ะ ก็ถ้าสังเกตดูเค้าจะมีความละเอียดมาก มีส่วนประกอบของเหล็กออกไซด์ค่ะ อันนี้ก็คือเป็นจุดไฮไลต์ของสถานที่ของเราเลย”
พรรณราย บอกว่า ความพิเศษของที่นี่ก็คือมีทรายดำอยู่บริเวณนี้ โดยจุดกำเนิดของ จะอยู่บริเวณเกาะช้างที่อยู่บริเวณด้านหน้านั้น ก็มีการแตกกระจายผุกร่อนของหิน แล้วก็เป็นทรายดำที่อยู่บริเวณนี้ โดยทรายก็จะอยู่บริเวณด้านหน้านี้ประมาณ 1.5 กิโลเมตร ก็จะมีเฉพาะแค่ที่นี่ที่เดียวในประเทศไทย
“คุณสมบัติทางกายภาพก็ไม่ได้แตกต่างอะไร แต่เค้าจะมีลักษณะพิเศษตรงที่มีขนาดที่เล็กกว่ามากๆ แค่ 150-230 ไมครอนเอง เหมือนเม็ดสครับ หรือเหมือนผงขัดตัว เวลานักท่องเที่ยวมา ก็จะนิยมเอามาถูแขน หรือว่าจะมีการฝังกลบฝังเท้า จะเป็นบริการชุมชนที่เค้าจะมีอ่า ขุด สปาทราย ก็เป็นการขุดหลุมให้ลงไปนั่งหมักเท้าโดยที่มีเก้าอี้ไว้ให้นั่ง เป็นจุดเชื่อมโยงระหว่างหน่วยงานราชการกับชุมชน ก็เป็นการสร้างอาชีพให้ชาวบ้านอีกอย่างหนึ่งด้วย”พรรณราย กล่าว
เจ้าหน้าที่ศูนย์ส่งเสริมประสานการมีส่วนร่วมและ ถ่ายทอดความรู้ทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งที่ 1 บอกว่า ตรงนี้ก็จะเป็นจุดแลนด์มาร์คของที่นี่ นักท่องเที่ยวจะชอบมาจุดนี้ เพราะว่ามีทั้งต้นไม้ ทั้งทะเล แล้วก็ภูเขา เป็นหมู่เกาะ เกาะช้าง เกาะดังๆ ของจังหวัดตราด
ตรงจุดนี้ทางกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งนี่เข้ามาดูแลซัพพอร์ตอะไรบ้างคะ
ส่วนใหญ่เราก็จะเน้นเป็นเรื่องของการส่งเสริม สนับสนุน ถ่ายทอดองค์ความรู้ แล้วก็เผยแพร่ด้วย จะมีส่วนร่วมกับชุมชน แล้วก็ กรมเราจะมี อาสาสมัครพิทักษ์ทะเล เข้ามาช่วยกันบูรณาการร่วมกัน และก็มีหน่วยงานภาครัฐในพื้นที่ ก็จะมาช่วยกันดูแลในพื้นที่นี้และก็ต่อยอดเรื่อง ส่งเสริมอาชีพด้วย
“อยากให้น้องๆ มาท่องเที่ยว แล้วก็ช่วยกัน อนุรักษ์แล้วก็ฟื้นฟูกันต่อไปเรื่อยๆ เพื่อเราจะได้มีทรัพยากรที่ ทรงคุณค่า แล้วก็ดูแลซึ่งกันและกัน เราอยู่รอดเขาอยู่รอด กันไปเรื่อยๆ” พรรณราย กล่าว
